Malatya’nın geçmişine ışık tutan ve kültürel değerlerini edebi bir anlatımla gelecek kuşaklara aktarmayı amaçlayan "Bir Zamanlar Malatya", okuyucuyu geçmişe götürüyor. Araştırmacı - Yazar Atilla Kantarcı, kaleme aldığı eserin yalnızca nostaljik bir hikâye olmadığını, aynı zamanda Malatya’nın sosyal yapısını, esnaf kültürünü ve geçmiş yaşam biçimini yansıtan önemli bir çalışma olduğunu vurguladı.

Romanın, kendi hikâyesi içerisinde ilerlerken okuyucuyu sık sık geçmişe götürdüğünü belirten yazar, özellikle “flashback” (geri dönüş) tekniğiyle Malatya’nın 50-60 yıl öncesine uzanan bir yolculuk sunduğunu ifade etti. Bu yönüyle eser, hem bir roman hem de şehir tarihine dair canlı bir anlatı niteliği taşıyor.

Kantarcı, Malatya kültürünün zamanla asimile olduğuna dikkat çekerek, genç neslin bu değerleri yeterince tanımadığını dile getirdi. Kitabın temel hedeflerinden birinin de gençlere, atalarının yaşam tarzını, ahilik kültürünü ve toplumsal dayanışmayı göstermek olduğunu söyledi.

Özellikle geçmişteki esnaf ilişkilerine değinen yazar, “siftah yaptım, komşum yapmadı” anlayışının bugün büyük ölçüde kaybolduğunu belirterek, eski Malatya çarşısındaki dayanışma ruhunun yerini rekabete bıraktığını ifade etti.

Malatya'nın geçmiş tarihi hakkında konuşan Atilla Kantarcı, Malatya’nın eski çarşı yapısı da detaylı şekilde ele alınıyor. Hükümet Meydanı merkez alınarak yaklaşık 500 metrelik bir alanda tüm ihtiyaçların karşılandığı, Kuyumcular Çarşısı’ndan Yemeniciler Pazarı’na, Yoğurt Pazarı’ndan Kasaplar Çarşısı’na kadar uzanan ticari hayatın, dönemin adeta “açık hava alışveriş merkezi” olduğu anlatılıyor.

Ayrıca yeni romanda, Malatya’nın geçmişte yaşadığı büyük yangınlar ve depremler gibi tarihi olaylara da yer vereceğini belirten Kantarcı, 1890’lı yıllarda yaşanan çarşı yangınları ve sonrasında gelen depremlerle birlikte şehrin geçirdiği dönüşüm, kuşaklar arası bir hikâye üzerinden okuyucuya aktarılacak.

Kantarcı, kitabın her Malatyalının kütüphanesinde bulunması gerektiğini ifade ederek, “Eğer bu eser, okuyanın kalbinde küçük bir tanışıklık hissi uyandırabiliyorsa amacına ulaşmıştır” dedi.

Yeni romanın, hem edebi yönü hem de Malatya’nın kültürel hafızasını kayıt altına alması açısından önemli bir boşluğu doldurması bekleniyor.